گزارش تحليلی

کنگرس زنان افغان درهالند وبرگزاری روز مادر

     برمبنای تدابير اتحاديهء انجمنهای افغانها وشورای سراسری زنان افغان درهالند سومين کنگرس زنان همراه  با بزرگداشت از روز مادر به تاريخ 19 می سال 2012 موفقانه برگزارشد.

اين همايش بخاطر استفاده از امکانهای تخنيکی وهم نسبت جلوگيری از ضايع وقت برای اشتراک کننده ها دريک روز در دوبخش ( تدوير کنگرس زن افغان شامل ارزيابی های کارشناسانه پيرامون وضعيت زنان در درون وبيرون از مرز وبزرگداشت از روزجهانی مادر)  تنظيم وفراخوانده شده بود.

تالار همايش که بازهم در المپيوس کالج شهر آرنهم انتخاب شده بود، با آمد آمد رهبری اتحاديه وشورا وهموندان کميته تدارک بعد از ساعت 12 چاشت، با تزهين  وترتيب ميز ها وچوکی به شيوه سيمنار، جابجايی دسته های گل واتخاذ تدابير کاری برای پذيرش مدعوين تا ساعت 13:30 آماده وبعد از ساعت 14:30 با قرار گرفتن مسوؤلين کميته تدارک( ولی محمد شاهپور، سهيلا زحمت وناهيد صديق علومی) به جای شان کنگرس شروع به کارنمود.

جريان کنگرس زنان:

    کنگرس که  در کار  آن حدود 200  تن شامل کارشناسان وفعالان امور زنان ازهالند واروپا وهمچنان نماينده گان انجمنها ونهاد های همکار اتحاديه وشورا اشتراک داشتند، باسخنان خيرمقدم سهيلا زحمت رييس شورای زنان افغان درهالند وهم چنان سخنان افتتاحيه ولی محمد شاهپورآغاز يافت. در اين سخنان از پيشينه تدوير همچو کنگرس درسالهای 2008 و2010 ياد آوری واضافه گرديد که همايش امروزی به شيوه سيمنار روشنگرانه وتبادل نظر وباسخنان کارشناسانه وشفاهی پيش برده خواهد شد  و برعکس سالهای قبل بدون مقاله های طولانی وتحريری برگزار ميشود که چنين تجويز يکی از تفاوتهای ماهوی کنگرس امروز را با کنگرسهای گذشته نشان ميداد.

نخست داکتر حميرا نگهت دستگير زاده شاعر وتحليلگر مسايل اجتماعی رشته سخن را گرفته وپيرامون کنوانسیون رفع تبعیض علیه زن و تعهد كشورهاي عضو به اين پيمان ،خودسوزی زنان در هرات ،دوران طالبان وجبری بودن هر چیز در آن دوره به ويژه ازدواجهای اجباری صحبت نمود وآنرا نوعی از ازدواجهای سنتی   که ناشی از شرايط عقب نگهداشته شده ميباشد خواند، وی افزود که ازدواجهای اجباری نه تنها درافغانستان بلکه در امريکا واروپا هم است ،همينجا درهالند ميتوانيد ازدواجهای اجباری رامشاهده کنيد ازجمله ازدواج  پرنس ماکسيمه والکساندر وليعهد کشور شاهی هالند را، ازدواج شهزاده انگليس با پرنس ديانا را ودهها مثال ديگر، اما درکشور ما شکل وشمايل آن با اين ازدواجهای اجباری تفاوت کلی دارد، زيرا درافغانستان  اگر شوهر بميرد، زن را به برادر شوهر، حتا اگر تفاوت فاحش سنی هم وجود داشته باشد، جبراً ازدواج مينمايند، دختر نا بالغ را  به عقد نکاح  در می آورند، تحميل شوهر ناخواسته  و ازدواج بامرد مسن وچند زنه حالا ديگر به عنعنه مبدل شده و به رغم زشت بودن آن  چندان عجيب به نظر نمی خورد، خانم نگهت با استمداد از سروده های مولانا وشماری از متقدمان شعر پارسی در رابطه به مقام زن وپيشامد های ناهنجار با زنان تماس حاصل و به اسنتاد شعرها اضافه نمود:  اينکه زن بالای  مرد صاحب انديشه وصاحب دل زور است، آن ديگر ناشی از شرافت مردان هوشمند و بادرک است ،اما به خاطر بايدداشته باشيم که مرد بی عقل هميش بالای زن زور است.

بعد داکتر شفيقه رزمنده معاون همايش اروپايی زنان رشته سخن راگرفته و ضمن سخنان فشرده دررابطه به تنويروخود آگاهی زنان پيام همايش را به خوانش گرفت که دربرگيرنده جلب سهمگيری خود زنان در  جنبش مستقل زنان و پروسه های مربوط به آن ميباشد ( چون پيام تحريری بود ممکن به وسيله خودشان نشرشود)

 سپس نيلاب موج سلام نويسنده و  تحليلگر مسايل اجتماعی ضمن آنکه به تعریف پدیده های " خشونت" و"خودآگاهی" پرداخت وراههای رسیدن به "خودآگاهی" را برشمرد، در بخشی از صحبت؛ زنانی  را که با خشونت مواجه اند به دو کته گوری بخش بندی کرد. نخست زنانی که از موقعیت نسبی خوب برخوردار اند زیرا میدانند، بر آنان چه  می گذرد اما  برای دفع خشونت  گامی بر نميدارند. این زنان بایست به کمک خودآگاهی به جایی برسند که خود برای برون رفت از دشواریها تصميم بگيرند،  چنانچه هرگونه پیشروی از سوی کارشناسان مداخله در امور شخصی آنان تلقی ميشود. اما راه اندازی سمینار های روشنگرانه ازین دست  که پیوسته و منظم در فاصله های کوتاه زمانی ازحلقات کوچک کارراآغازنمايد،میتواند برای رسانيدن زنان به خودآگاهی خیلی مثمرتمام گردد،کته گوری دوم زنانی را در بر میگیرد که تعریفی از وضع و موقعیت شان ندارند. آنان میتوانند شماری از خواهران درونمرزی ما باشند و از گاهی که به خاطر می آورند، با خشونت رو به رو بوده اند. مثلاً به ُنه ساله گی به خانۀ شوهر فرستاده شده  و به چارده ساله گی مادر میشوند. در این صورت بایستی به دوستانی که در درونمرز مستقیم یا غیر مستقیم با آنان در تماس اند، نتايج کارکردهای پژوهشی جمعندی و فرستاده شود تا آنان پلی گردند میان کارشناسان و قربانیان خشونت و نخست از همه به خودآگاهی قابل ملاحظه برسند.

سپس نوبت به مشعل حريرنويسندهء مسايل اجتماعی رسيد،وی ضمن تماس به ناديده گرفتن نقش زنان درجامعه وعدم حرمت به آنان وتأمين برابری واقعی آنها درعرصه های اجتماعی، اقتصادی، سياسی وفرهنگی بخشی از کتاب معروف خود" يک درد ويک دعا"  راکه بازگو کنندهء موقعيت زنان درجامعه بود به خوانش گرفت.

بعد زرغونه پوپل مسوؤل کميسيون زنان اتحاديه در رابطه به نقش کميسيون زنان پيرامون انسجام پروسه های اجتماعی تماس حاصل واضافه نمود که آنان  سعی مينمايند تا دوشادوش رهبری اتحاديه درتحقق برنامه های فرهنگی سهم فعال اتخاذ دارند. وی ضمناً قصه حزن انگيز زنده به گور کردن دختر کودک را  توسط پدرش بيان داشت که همه را شوک داد.

 بحث آزاد:

بحث آزاد که بخش مهم کارکنگرس رادربر داشت، به وسيلهء ولی محمد شاهپور وسحر نور پيش برده شد،  در اين بخش شماری از خانمها وآقايان که درترکيب آن کارشناسان، حقوق دانان واهل خبره شامل بود، فعالانه سهم گرفته وبه ادامه سخنرانی ها جوانب گوناگون قضيه را شگافتند وکاوش نمودند؛ مباحثه پيرامون دومطلب آتی صورت گرفت:

 

عوامل قتل های ناموسی در جامعه چیست؟

آيا خشونت در خانواده از ازدواج های اجباری منشاء نمیگیرد؟ 

در مباحثه : ولی محمد شاهپور، تمنا اکبری، مشعل حرير، سحرنور، مسيح رسول، طلا پامير، ناهيد صديق علومی،  پوهاند شير آقا جرأت، نجيب الله مسير، سليمان رواش، حميرا نگهت دستگيرزاده، نيلاب سلام، شفيقه رزمنده،  جنرال عبدالظاهر صبوری، ناديه رويا، فريد سياووش،زليخا پوپل،فتانه مقتتدر، صالحه وهاب واصل، پروين حسامی، گلالی، مسعود زرآب، زرغونه پوپل، عبدل استانکزی، صديق وفا وديگران سهم برجسته اتخاذ وهريک پرسشهايی رامطرح وپاسخهايی رابيان داشتند، مباحثه کننده گان در رابطه به؛ اينکه چه عواملی باعث قتلهای ناموسی ميشود تبادل نظرنمودند، آنان حس ملکيت مرد برزن را، وابسته گی اقتصادی زن را، عنعنات ناپسند، مذهب ودين، سطح پايان آگاهی مردان وحتا بی سوادی آنان را، عدم توافق ميان مرد وزن، بافت اجتماعی، تربيت ناسالم، احساسات وغرور بی جا مرد را، مداخله ديگر اعضای فاميل درامور زن وشوهر، پايان بودن سطح بازخواست که مجرم به کيفراعمال خودنمی رسد ودرسايه دين هر آنچه خواستند انجام ميدهند وبسا  عوامل ديگر را نشانی ومورد تبادل نظر قرار دادند،  همچنان در رابطه به اينکه آيا خشونت درخانواده ازازدواجهای اجباری منشاء میگيرد يا چگونه؟ مباحثه شد،اكثريت شركت كننده گان در بحث نظر داشتند كه" نی" ! عوامل اساسي خشونت ابعاد گسترده دارد و براي رفع آن بايد زمينه را براساس سطح درك جامعه مساعد ساخت و تلاش صورت گيرد تا زمينه خود آگاهي جامعه ارتقا يابد كه در تحقق اين اهداف نقش دولت و نهاد هاي مدني  فوق العاده است ولي زمينه ساز اين حركت جامعه دموكراتيك است كه براصل احترام متقابل ايجاد شده و سياست يك سان را  دربرابر هردو جنس دنبال مينمايد، گرداننده گان  درهربخش داخل بحث شده وکمک مينمودند که از تبادل نظر به نتايجی برسند .

 در اين مباحثه قتلهای ناموسی يکی از سبعانه ترين وقديمی ترين انواع خشونت زنان خوانده شد که نی تنها درافغانستان بل درسطح وسيعی در آسيا، افريقای شمالی ودر دودهه اخير در اروپا وامريکای شمالی رايج شده است، هرسال هزاران زن قربانی اين شکل ازخشونت نظام های مردسالاری میشوند، اگر درگذشته قتلهای ناموسی خبرساز نبود، اما اکنون جنبشهای دفاع از حقوق زنان اين زمينه را فراهم ساخته است تاپرده از روی چنين جنايات برداشته شود، در کنگرس تاکيد شد که افشای چنين قتلها وتفکيک آن از خودکشی که بخاطر کتمان جنايات معمولاً در رسانه ها قتلهای ناموسی، خودکشی گزارش داده ميشود، کاری تحقق يابد، از جانبی هم همه ميدانند که قتلهای ناموسی نمادی بارز تعصب ويک الگوی رفتاری - اجتماعی خشن است، کنوانسيون منع خشونت در زمينه صراحت هايی دارد، اما اين وظيفه دولتها وحکومتها ميباشد که عليه اين پديده ننگين اقدام وآنرا جلوگيری کند، اما اگر عرف وعادات ناپسند يا شرعيت وفتوا مانع آن شود، اين وظيفه نهادهای سياسی واجتماعی ايست که عليه اين پديده ها به مبارزه برخيزند!

همچنان در تبادل نظر به رغم نظريات متفاوت وظاهراً مردسالارانه ويا گاهی فمينستی که آنهم متکی به رويداد ها وپيش زمينه های دينی ومذهبی بوده وريشه درباورهای مردم داشت، درمجموع ازتساوی حقوق ميان زن ومرد ( منحيث انسان متساوی الحقوق) حمايت صورت گرفت و خشونت عليه زنان به هرشکل آن منکوب شد، خشونتی که برپايه جنسيتی به ميان آمده ومنجر به آسيب فزيکی (بدنی)، جنسی ويا روانی زنان شود، چه چنين خشونت شامل تهديد به اعمال اجباری باشد يا سلب مستبدانه آزادی ( چه دراجتماع و چه شخصی) همه آن تقبيح شد.

فضای کنگرس نهايت گرم وصميمانه بود و شاملان ميخواستند تا بيشتر از وقت تعين شده ادامه يابد، امانسبت رسيده گی به برنامه بعدی مطالب فشرده گرديد.

در بخش ديگر کار اسناد کنگرسهای  سالهای 2008 و2010  که به وسيله ناهيد صديق علومی سکرتر مسوؤل اتحاديهء انجمنهای افغانها درهالند تهیه وآماده شده بود توسط ولی محمد شاهپوررییس اتحادیهء به  داکتر شفيقه رزمنده معاون همايش اروپايی زنان تفويض شد.

درپايان کنگرس پيام شاملان کنگرس عنوانی نهاد های دولتی،مجامع بين المللی وساختارهای اجتماعی که مصروف دفاع ازحقوق زنان ميباشند، به وسيله کميته تدارک طرح و توسط صديق وفا  به خوانش گرفته شد که با نکات نظر داکتر حميرا نگهت، داکترنجيب الله مسير و ناديه رويا سکرتر مسوؤل انجمن خروننگين ود يگران تکميل ونهايی گرديد.

18:00 -18:45 صرف طعام وتفريح:

تجلیل از روز جهانی مادر:

    برنامه ویژه تجلیل از روز جهانی مادر که در آن حدود 330 تن اشتراک داشتند ساعت 18:45 با فرآهم آوری کاربه وسيلهءکميته تدارک به گوینده گی فتانه مقتدر وهوسی توده يی آغاز گردید،نخست ولی محمد شاهپور به مادران خيرمقدم گفت و سپس ضمن خوانش قطعه شعر مادرانانسر چنين ادامه داد: اتحاديهء انجمنهای افغانها درهالند وشورای زنان افغان درهالند به منوال سال پار ميخواهند مادران شايسته و محبوب سال را برگزينند، روند گزينش اين مادران چنان بود که اتحاديه وشورا درهمکاری کميته تدارک همايش ( ولی محمد شاهپور، سهيلا زحمت، ناهيد صديق علومی، زرغونه پوپل وزليخا پوپل)  يکماه قبل به انجمنها ونهاد های عضو و همکار خويش درتماس شده واز ايشان خواستند تا بعد از ارزيابی لازم يکتن از مادران را منحيث کانديد مادر شايسته سال با شناسنامه ويک قطعه فوتوی شان به کميتهء تدارک معرفی نمايند. درنظر است تا شناسنامه های مادران شايسته سال در رسانه ها نشرشود.

ايشان شماری مادران شايسته ومحبوب سال 2012 را به کميته معرفی و بعد از مشوره وتنظيم وفشرده سازی شناسنامه ها به تعداد ( 25) تن از مادران شايسته تشخيص وهمه شان مستحق دريافت افتخارنامه مادرشايسته وتحفه شناخته شدند. مادرانی که منحيث مادران شايسته سال شناخته شدند هريک محترمه ها (مزاری حکيمی، رابعه رحيمی، حليمه محسن، خانم نوابی، شاه جان بشريار، محبوبه ارسلان، داکترنسرين، دلجان خواجه، زيبا يارزی، نادره توده يی، قريش نوروز، صغرا اکبری، شکريه ستار زاده، سيما گل نعمانی، نفيسه، عاليه علم جهانيار، فاروقه حنيفی لايق، زليخا پوپل، مشعل حرير، ملالی همراز، سيده حنيف طهماس، بهاربرومند، خانم جرات و .... )،  بعدأ طی مراسم خاصی دوتن دوشيزه ها افتخارنامهء( مادرشايسته ومحبوب سال 2012)  وتحفه ها را  که از جانب کمیته تدارک تهیه شده بود، بعد ازخوانش شناسنامه های شان به همکاری مشترک رهبری نهاد های همکار( ولی محمدشاهپور، سهيلا زحمت، صديق وفا وناهيد علومی)  و شخصیت های محترمی چون:( طاهر جهانيار، پوهاند شير آقا جرأت، جنرال عبدالظاهر صبوری، طلا پامير، سليمان رواش، شفيقه رزمنده، داکترحميرا نگهت دستگير زاده، خواجه بسم الله کارگر، نياز محمد آريامل، زرغونه پوپل وديگران   که در برنامه حضور داشتند طی مراسم خاص به آنها اهدأ گردید.

پروسه توزيع افتخارنامه ها تاساعت 20:00 باجنب وجوش فاميلها وکف زدنهای شاملان برنامه مورد  اسقبال شايان قرارگرفت وهريک باگرفتن تصاوير يادگاری ازمادران شايسته قدردانی بعمل آوردند. درجريان ووقفه های کاری، فتانه مقتدر، صالحه وهاب واصل، مسعود زرآب  وعبدل استانکزی سروده های تازه شانرا که به مناسبت بزرگداشت از روزمادرسروده بودند به خوانش گرفتند.

در بخش موسیقی احمد پرویز هنر مند جوان و با استعداد که در میان قشر جوان چهره برجسته هنری دارد با آواز گیرایش برنامه را شاد و رنگین ساخت؛ اشتراک کننده گان تا ساعت 11:30 از آهنگها وموسيقی شاد لذت برده وبه افتخار مادران پايکوبی وشادمانی نموده واز رهبری اتحاديه وشورا باقدردانی ياد نمودند.  

درپايان برنامه ولی محمد شاهپور ازنام کميته تدارک از سهم فعال، شایسته و زحمات هریک: صدیق وفا، سهیلا زحمت، ناهید صدیق علومی، شکریه ستار زاده، عبدل استانکزی، زیبا یارزی، فتانه مقتدر، هوسی توده يی ، شفیق احمدی ، زرغونه پوپل ، صلاح الدين صلاح ، پروین حسامی، ثریا امیری، نجیبه ، شیما قادری، شیما اسحق و  همچنان فیض ناصری که جريان برنامه را فلمبرداری نمود قدر دانی ویژه نمود، جا دارد که ازمديريت ونقش برجسته ولی محمد شاهپور نيز در اين گزارش ياد آور شويم، زيرا ايشان دوشادوش همه  به تحقق برنامه مدبرانه عمل نمودند.

در آينده قريب درنظر است که گزارش ويديی وتصويری اين همايش آماده واز طريق رسانه ها نشرشود.همچنان اگر دوستان تقاضای آنرا داشته باشند با کميته تدارک داخل تماس شوند، از دوستانی که ازجريان برنامه عکاسی نموده اند خواهشمنديم تا عکسها راقبل ازنشر درفيسبوک ورسانه ها به اختيار کميته تدارک گذاشته وممنون سازند